كنفرانس بين المللی مهندسی صنايع و سيستم ها

صفحه اصلی / دهمین كنفرانس بين المللی مهندسی صنايع و سيستم ها

مدیریت منابع آب با استفاده از پویایی‌شناسی سیستم‌ها

نویسندگان :

فاطمه رنجبر ونکی¹ تینا رضاپور² فاطمه صبوحی³

1- دانشگاه تهران 2- دانشگاه تهران 3- دانشگاه تهران

کلمات کلیدی :

تضاد آبی،تخصیص آب،مدیریت آب،پویایی‌شناسی سیستم‌ها،تحلیل سیستم‌های پویا،مدل شبیه‌سازی

چکیده :

آب یک منبع حیاتی برای سیستم‌های اقتصادی- اجتماعی و زیست محیطی است و نواقص مدیریت آن می‌تواند به کمبود آب و تضادهای آبی منجر شود. تضادهای آبی از چالش‌های اساسی در مدیریت منابع آبی مشترک است که می‌تواند از طریق سوء مدیریت و تخصیص ناعادلانه آب بین مناطق مختلف تشدید شود. این تضادها ممکن است به صورت تنش بین کشورها یا مناطق مختلف بروز کند و تأثیرات منفی بر توسعه پایدار داشته باشد. طراحی سیاست‌های کارآمد برای تخصیص آب در چنین شرایطی، نیازمند درک عمیق از سیستم‌های مختلف و پیچیدگی آن‌ها است. با توجه به ناپایداری موجود در مدیریت آب که ناشی از تغییرات متناوب در تقاضا و تأمین آب می‌باشد، استفاده از سیستم‌های پویا ضروری است. در این پژوهش، از روش‌ پویایی‌شناسی سیستم‌ها جهت مديريت منابع آبی مختلف از جمله آب زیرزمینی، چا‌ه‌ها و حوضه‌های رودخانه استفاده شده است تا عوامل مؤثر بر یک سیستم را بررسی و پاسخ آن به مداخلات مختلف را شبیه‌سازی کرد. رویکرد سیستمی مورد استفاده شامل در نظر گرفتن زیرسیستم‌های هیدرولوژیکی، اجتماعی و کشاورزی و مدیریت همزمان منابع آب سطحی و زیرزمینی با در نظر گرفتن تاثیر بارندگی بر حجم منبع آب زیرزمینی است. نتایج این پژوهش، بهبود مدیریت منابع آب و مقابله با تضادهای آبی است. این سیستم‌ها با تخصیص بهینه آب به مناطق مختلف موجب کاهش تضادهای آبی و بهبود مدیریت آب شود. این مدل‌ می‌تواند به عنوان ابزاری مؤثر برای تصمیم‌گیری‌های مدیریت منابع آب در حوضه‌های رودخانه‌ای مشترک مورد استفاده قرار گیرند و نقش مهمی در بهبود ناپایداری‌های آبی ایفا کنند.