كنفرانس بين المللی مهندسی صنايع و سيستم ها

صفحه اصلی / یازدهمین كنفرانس بين المللی مهندسی صنايع و سيستم ها

طراحی زنجیره‌تامین پسماند دارویی و پزشکی با در نظر گرفتن ملاحظات زیست‌محیطی و شرایط خاص نگهداری و حمل‌ونقل

نویسندگان :

امیرحسین حسنی¹ امیرحسین دلقندی² مریم رادمان³

1- دانشگاه صنعتی شریف 2- دانشگاه صنعتی شریف 3- دانشگاه صنعتی شریف

کلمات کلیدی :

زنجیره‌تأمین دارویی،لجستیک معکوس،پسماند دارویی،ناوگان یخچال‌دار،پنجره زمانی،برنامه‌ریزی عدد صحیح مختلط

چکیده :

افزایش مصرف داروها و تجهیزات پزشکی، همراه با رشد پسماندهای دارویی و خطرات زیست‌محیطی و اجتماعی ناشی از دفع غیراصولی آن‌ها، لزوم طراحی زنجیره‌تأمین مناسب برای مدیریت این پسماندها را اجتناب‌ناپذیر کرده است. این پژوهش به طراحی یک زنجیره‌تأمین برای جمع‌آوری، تفکیک و تخصیص پسماندهای دارویی می‌پردازد که شامل دو سطح لجستیکی برای جمع‌آوری و انتقال داروها از مراکز جمع‌آوری (بیمارستان‌ها و داروخانه‌ها) به مراکز تفکیک و سپس از این مراکز به سه نوع مقصد نهایی برای امحا، اهدا و بازیافت یا بازفروش داروها در شرکت (لجستیک معکوس) است. نوآوری پژوهش شامل در نظر گرفتن ویژگی‌هایی مانند تاریخ انقضای داروها، سه نوع مقصد نهایی برای انتقال داروها، نیاز به نگهداری سرد گروهی از داروها و لحاظ پنجره‌های زمانی سخت برای مراجعه به مراکز جمع‌آوری داروها در کنار هم در یک مساله مکان‌یابی-مسیریابی است. روش تحقیق مبتنی بر مدل‌سازی ریاضی در قالب یک برنامه‌ریزی عدد صحیح مختلط است که اهداف اقتصادی با کمینه‌سازی هزینه‌های جابه‌جایی، زیست‌محیطی با کاهش کربن دی‌اکسید و اجتماعی با افزایش عدالت در تخصیص داروهای قابل‌اهدا را شامل می‌شود. مدل پیشنهادی با استفاده از نرم‌افزار گمز و حل‌کننده سیپلکس پیاده‌سازی و روی ۱۸ نمونه داده آزمایشی ارزیابی شده‌است. در این مدل، مسیریابی بهینه برداشت و انتقال داروها به مراکز مختلف و اهدا مناسب آن‌ها به مناطق محروم، منجر به بهبود هم‌زمان عملکرد اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی شبکه می‌شود.